| So Long It’s Been Good to Know You – Woody Guthrie
I’ve sung this song, but I’ll sing it again (Chorus) A dust storm hit, an’ it hit like thunder (Chorus) We talked of the end of the world, and then (Chorus)
Sweethearts sat in the dark and sparked (Chorus) Now, the telephone rang, an’ it jumped off the wall The churches was jammed, and the churches was packed (Chorus) |
Woody Guthrie was een voorbeeld voor Dylan in zijn eerste tijd van optredens. De wereld die Woody Guthrie beschrijft is turbulenter dan mijn camino. De zanger refereert aan de droogte en stofstormen die de prairievlakten van Canada en de Verenigde Staten in de jaren ’30 teisterden. In die wereld moesten mensen leren leven met de stofstormen die over hen heen kwamen, die de zon verduisterden, zonder dat hen een uitweg werd geboden ondanks de pogingen hiertoe van een priester. De mensen restte niets anders dan hun lot te aanvaarden en daarbij hun dankbaarheid naar elkaar te uiten voor het delen van dit lot.
Iets van zo’n fatale lotsbestemming schemert nog door in de hedendaagse camino. We worden ons bewust van de moeilijkheden die mensen in vroeger tijden moesten overwinnen tijdens het lopen van de camino. Het bereiken van eindbestemming Santiago wordt er niet minder feestelijk om.
De kathedraal
De kathedraal van Santiago is voor mij het eind- en hoogtepunt van de camino. Er zijn wandelaars die door willen lopen naar Finistėre, om de grenservaring van het einde van de wereld te beleven. Deze ervaring had ik enige jaren hiervoor al beleefd in IJsland met een groep meditatievrienden. Ik wilde de camino beëindigen met de ervaring hoe een kerk een plaats is waarin een gemeenschap van gelovigen zich thuis voelt en het wonder van de schepping beleeft.
Ik heb de kathedraal drie maal bezocht. Daags na aankomst ben ik ’s ochtends in mijn eentje naar de mis in de kerk gegaan, ’s avonds naar de mis met caminovrienden die ik overdag weer had ontmoet en de dag daarna naar de mis met mijn vrouw die de avond daarvoor in Santiago was aangekomen. De sfeer in de kerk vond ik overweldigend. Een zeer grote ruimte met uitzicht op een rijk bewerkt altaar omgeven door gouden engelen als decor voor een met goud, zilver en edelstenen getooide Jacobus die de gelovigen in de kerk aanschouwt en omarmd wordt door pelgrims vanuit een doorgang achter langs de heilige. Na de mis omarm ook ik de heilige en voel zijn longenergie als ik mijn handen op zijn rug leg. Longenergie is een mengeling van droefheid en blijdschap en is geassocieerd met het element metaal. Op het Cruz de Ferro had ik onderweg reeds een aantal lasten van mijn verleden symbolisch afgelegd en nieuwe inspiratie opgedaan. Het contact met de metalen mantel om de schouders van de heilige voltooit dit proces.
Afscheid
Ik heb nog drie dagen gelegenheid om afscheid te nemen van mijn medecaminogangers. De derde dag vier ik mijn aankomst met mijn vrouw die me op komt halen en met wie ik nog een laatste rondje door de stad doe. Mooi toeval is dat het die dag hemelvaart is! Van mijn vrouw en kinderen ontvang ik felicitaties.
Dag 34
Zit op mijn privé kamer in het Seminario Menor voor €13!!
Felicitaties van mijn lief:
Gefeliciteerd, geweldig!!!!!!!
Ontroerend, je hebt het echt gehaald, kussen en liefs Prijna
Uiteraard heb ik mijn lief bedankt voor alle ontberingen die ze voor mij heeft doorstaan: Femina Dolorosa!!!
Felicitaties van dochter:
Gefeliciteerd daddy!!!!
Well done 😊
Super!!!! Geniet ervan!
Vanavond nog een gezellig telefoontje gehad met mijn zoon.
In de stad weer ‘iedereen’ ontmoet en gefeliciteerd. Tur die helemaal perplex was dat ik de achterstand van Samos had ingehaald. De ‘grappige Spanjaard’ voor wie IJsland het uiteindelijke mysterie is en die doorgaat naar Finistėre. Maarika, Domingo en Mercedes die me innig knuffelde. Antonio lag in het ziekenhuis met een liesbreuk. Carlos en vrienden zijn morgen bij de mis. Ook de zoon van Tur had dusdanige voetproblemen dat hij de camino niet verder had kunnen lopen. Toen ik eindelijk aan een biertje zat kwam de onvermijdelijke Manfred op me af, met in zijn kielzog een Nederlander uit Utrecht. Bob liep voorbij en vertelde verder naar Finistėre te gaan. En toen was het voor mij uiteindelijk etenstijd. Mijn vrouw was niet van de mail te branden en met mijn dochter had ik ook een leuk gesprek toen ik net mijn testimonium had afgehaald.
Dag 35
Opgestaan, wat gelezen, ontbeten en naar de kerk. Twee Nederlanders Karin en Annemiek ontmoet. ’s Avonds waren ze aanwezig bij de mis met het wierookvat en de zegening van de camino in de crypte. Ook Brecht was bij de mis, na de mis bijgepraat met een drankje. Fernando en Zingyoung kwamen nog langs, ook Sonia en Bob.
Het bericht van andere zoon komt binnen:
Gefeliciteerd met het behalen van je tocht! Hoe voel je je?
Ja, het leven na de camino is meer relaxed, zonder speciaal doel, gewoon wat aanklooien. Wat rondgelopen verder in de stad. Foto gemaakt samen met Wilmy en Els.
Na de avondmis een heel enthousiaste pelgrimsbijeenkomst in de kapel. Weer werd benadrukt dat alles vanuit het hart moet komen. Karin en Annemiek waren blij dat ik hen had aangezet de bijeenkomst bij te wonen. Zij op hun beurt weer hadden info over bussen van en naar het vliegveld. Doorgemaild naar mijn vrouw. Ze is net geland, de ontmoeting is zeer naderend!! Hoe zal het gaan, onze seks na 5 weken?
Dag 36
Heel gezellige hemelvaartsdag met mijn vrouw in Santiago. Ze in de nacht om ongeveer 1 uur aangekomen. Heel even de gedachte: wie is die mondaine vrouw die op mij af komt lopen? Voelde me een ongeciviliseerde hobo. Samen eerst een drankje gedaan in de buurt. Om 2 uur sluitingstijd. Daarna elkaar verder verkend in de hotelkamer. Seks ging weer volgens vertrouwde patronen. Om 3 uur gaan slapen.
Vanochtend met lichte hoofdpijn wakker, gesekst en uiteindelijk om een uur of 12 aan de brunch. Daarna sightseeing. De kathedraal wordt gerestaureerd, het lukte toch een glimp te fotograferen van de Jacob bij de Portica de la Gloria.
We besloten naar een park te gaan en kwamen onderweg weer de nodige mensen tegen. De twee Duitse zusjes met wie ik onderweg een Fatzken-Foto had gemaakt (foto met gekke bekken). Ondanks de blessure van de 1 hadden ze het toch gehaald. Weer een nieuwe Fatzken-Foto gemaakt, opsturen!! Grootste verrassing was de ontmoeting met Carlos en Irma op een terras vlak vóór het park. Ontroerend. Leuk om mijn vrouw aan hen voor te stellen.
Verdere ontmoetingen: Bangh en zijn vrouw, Kim later bij het concert op de trappen van de kathedraal van de Banda Municipal de Santiago. Het ‘echtpaar dat aan hun relatie werkt’ uit Californië. De twee Fransmannen uit de Albergue San Antonio de Padua in Villar de Mazarife (dag 22) die de grap maakten dat ik de helft van de camino met de auto had afgelegd, waarop ik antwoordde dat zij dan wel de auto hadden gereden. Verder weer good old Manfred, gisteren ook ontmoet in gezelschap van Gudrun.
In de stad was van alles te doen. Straatmuziek, klassiek concert, popconcert. Er werd volop hemelvaart gevierd. In de kerk was ’s avonds geen wierookvat vanwege het ontbreken van donaties. We hadden daardoor meer tijd om te eten en van het stadsleven te genieten. Op de valreep nog een traditionele muziekgroep die ook in Nijmegen had opgetreden. Hun CD natuurlijk gekocht. Verder vandaag op souvenirjacht geweest. Mijn vrouw viel voor een mooi medaillon met het kruis van Santiago. Ze was ook heel blij met het Tau-kruisje!
Na een dag omgang met elkaar voelt het weer als vanouds. Ik denk dat het wel heel prettig is geweest dat ik na aankomst eerst een dag de tijd heb gehad om weer in de gewone wereld terug te belanden.
Dag 37
We keren weer terug naar huis naar Nederland, maar weten ook zeker dat de camino ons niet meer los zal laten. Wij waren op de camino, de camino is vanaf nu in ons.
Welkom terug
Er waren tijden dat het je niet lukte
Lopend op het lege pad, zweefde je in de lucht,
verloren in de kringloop van geboorte en dood
en opgesloten in de wereld van illusies.
Maar het prachtige pad is geduldig,
het wacht altijd op je terugkeer,
dat pad dat je zo vertrouwd is
en zo betrouwbaar.
Het weet dat je op een dag terugkeert.
En het zal je welkom terug heten.
Het pad zal zo fris en mooi zijn als de eerste keer.
Liefde zegt nooit: ‘Dit is de laatste keer’.[1]
Noten
[1] Thich Nhat Hanh, Wandelen, 2016, p. 89.
Kijk hier voor een overzicht van alle afleveringen
Peter van der Doef